fa اثربخشی کاهش استرس مبتنی بر ذهن‌آگاهی بر فشار مراقبتی و خستگی روانی مادران با کودک اوتیسم عمومى General پژوهشي Research <strong>مقدمه:</strong> استرس‌های ناشی از پرورش کودک اوتیسم باعث ایجاد فشار مراقبتی و خستگی روانی در مادران می‌شود. پژوهش حاضر با هدف بررسی اثر بخشی کاهش استرس مبتنی بر ذهن‌آگاهی بر فشار مراقبتی و خستگی روانی مادران با کودک اوتیسم انجام شد.<br> <strong>روش:</strong> این پژوهش نیمه‌آزمایشی با استفاده از طرح پیش‌آزمون-پس‌آزمون با گروه کنترل انجام شد. جامعه‌آماری پژوهش را کلیه مادران کودکان مبتلا به اوتیسم مراکز آموزشی اوتیسم شهر اصفهان در سال تحصیلی 1398-1397 تشکیل داده‌اند. از این جامعه‌آماری سی مادر به روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب و به‌طور تصادفی به دو گروه آزمایش و کنترل تقسیم شدند. از پرسشنامه‌های خستگی روانی فالمن و همکاران۲۰۱۳ و فشار مراقبتی زاریت و همکاران1980 در مراحل پیش‌آزمون و پس‌آزمون استفاده گردید. گروه آزمایش درمان کاهش استرس مبتنی بر ذهن‌آگاهی را به‌مدت هشت جلسه دریافت کردند، اما در مورد گروه کنترل هیچ‌گونه مداخله‌ای انجام نشد.&nbsp;<br> <strong>نتایج: </strong>تحلیل داده‌ها با استفاده از روش تحلیل کوواریانس انجام شد. نتایج نشان داد، میانگین نمرات فشار مراقبتی و خستگی روانی در گروه آزمایش به‌طور معناداری کاهش یافته است.0/05>P<br> <strong>بحث و نتیجه‌گیری: </strong>با استناد به یافته‌های به‌دست آمده از پژوهش حاضر، می‌توان نتیجه گرفت که کاهش استرس مبتنی بر ذهن‌آگاهی می‌تواند به‌عنوان یک روش مداخله‌ای، در کاهش فشار مراقبتی و خستگی روانی مادران با کودک اوتیسم مورد استفاده قرار گیرد. <strong>Introduction: </strong>The stress caused by parenting a child with autism leads to caregiver burden and mental fatigue in mothers. The purpose of this study was to investigate the effectiveness of mindfulness-based stress reduction of caregiver burden and mental fatigue of mothers with autistic children.&nbsp;<br> <strong>Methods:</strong> The research method was semi-experimental with a pre-test/post-test and a control group design. The statistical population of the present study included all mothers of children with autism in autism educational centers in Isfahan in the academic year of 2018-2019. Among them, thirty mothers were selected by the available sampling method and then randomly divided into two experimental and control groups. For data collection, the mental fatigue questionnaire (Falman et al., 2013) and the caregiver burden questionnaire (Zarit et al., 1980) were used in the pre-test and post-test state. The experimental group received mindfulness-based stress reduction therapy for eight sessions, but the control group received no intervention. Data analysis was performed using covariance analysis.<br> <strong>Results: </strong>The results showed that mean scores of caregiver burden and mental fatigue in the experimental group significantly decreased. (P<0.05)<br> <strong>Conclusions:</strong> Based on the findings of this study, it can be concluded that mindfulness-based stress reduction can be used as an interventional method in reducing the caregiver burden and mental fatigue of mothers with an autistic child. کاهش استرس مبتنی بر ذهن‌آگاهی, فشار مراقبتی, خستگی روانی, اوتیسم Mindfulness-Based Stress Reduction, Caregiver Burden, Mental Fatigue, Autism 5 12 http://socialworkmag.ir/browse.php?a_code=A-10-572-1&slc_lang=fa&sid=1 Mahshid Shabani مهشید شعبانی mahshidshabani@yahoo.com 10031947532846005973 10031947532846005973 No Islamic Azad University, Branch of North Tehran. دانشگاه ازاد اسلامی،واحد تهران شمال. Jamshid Jarareh جمشید جراره Ja.jarareh@sru.ac.ir 10031947532846005974 10031947532846005974 Yes Shahid Rajaee teacher training University. دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی.